ভারতদা ভোক্তা অধিকাৰ: Consumer Protection Act 2019 অধীনত অভিযোগ দাখিল ক্ৰিয়া
Khudol khudingna leiba matamda khudolgi hak changduna leiraba adu khang-u. Consumer Protection Act 2019 asi, complaint file touba amasung consumer forum singda leiriba remedies sing adugi maramda khang-u.
2 February 2026
Law Saral Editorial Team — Legal Research & Content Review
আডভোকেট হাৰ্ভিজয়সিং হ. গোহিল, এডভোকেট — গুজৰাট বাৰ কাউন্সিল · G/954/1994 দ্বাৰা পৰ্যালোচিত
হানতদৌদ্রা
ভারতদা ভোক্তা মাদুংদা উখারবা লিগাল ইস্যু অমদৌগী মখা তম্বিরগা। তাবা থৌদাংগী প্রডাক্টসগী মাদুদা, থৌদাংগী মখা তম্বিরগা সেবা, মিথ্যাবাদী বিজ্ঞাপনগী মাদুদা, মফমদৌগী মখা তম্বিরগা বাণিজ্যিক প্র্যাক্টিস — Consumer Protection Act, 2019-না মফমদৌগী মখা তম্বিরগা লিগাল প্রক্রিয়াগী উখারবা থৌদাং থৌদাংদা মাকোল উখারবা ফ্রেমওয়ার্ক পিবিরগা।
"Consumer" haiba kanano?
Act-gi mapanna, consumer haibadi houjikna:
Personal use gi damak goods lei (resale amasung commercial purposes gi damak natte) Personal use gi damak services hire touriba amasung leiba including online amasung e-commerce transactions Electronic amasung digital platform sing dagi online gi damak goods amasung services lei
অত্যন্ত গুরুত্বপূর্ণভাবে, ২০১৯ আইনটি ই-কমার্স লেনদেনকেও স্পষ্টভাবে অন্তর্ভুক্ত করার জন্য সংজ্ঞাটিকে প্রসারিত করেছে — যা পূর্ববর্তী ১৯৮৬ আইনের তুলনায় একটি উল্লেখযোগ্য আপডেট।
मुख्य उपभोक्ता अधिकारहरू
এই আইনটি ছয়টি মৌলিক ভোক্তা অধিকারের স্বীকৃতি দেয়:
সুরক্ষাৰ অধিকাৰ — জীৱন বা স্বাস্থ্যৰ বাবে বিপজ্জনক সামগ্ৰী বা সেৱাৰ পৰা সুৰক্ষা তথ্যৰ অধিকাৰ — এটা সামগ্ৰীৰ গুণ, পৰিমাণ, শক্তি, বিশুদ্ধতা, মান আৰু মূল্য সম্পৰ্কে সম্পূৰ্ণ তথ্য লাভৰ অধিকাৰ বাছনিৰ অধিকাৰ — প্ৰতিযোগিতামূলক মূল্যত বিভিন্ন সামগ্ৰী আৰু সেৱাৰ পৰা বাছনি কৰাৰ স্বাধীনতা শুনা যাবলৈ অধিকাৰ — ভোক্তা স্বাৰ্থসমূহ উপযুক্ত মঞ্চত যথাযথ বিবেচনা পাব পুনৰ ন্যায়ৰ অধিকাৰ — আসল অভিযোগসমূহৰ ন্যায্য সমাধান ভোক্তা শিক্ষাৰ অধিকাৰ — জ্ঞানৰ মাধ্যমে সচেতন কেনাকাটিৰ সিদ্ধান্ত লোৱাৰ ক্ষমতা
অভিযোগ দাখিল করার কারণসমূহ
নোংমৈংগা কনজিউমার কমপ্লেইন্ট ফাইল তৌবা থোয়রগনি:
Defective goods — Manufacturing defect amadi quality asi phattaba, athouba leirabadi description asi match toubada leiraba products Deficient services — Promised touriba amadi reasonably expected touba makhada phattaba services Unfair trade practices — Misleading advertisements, false claims, amadi deceptive pricing Restrictive trade practices — Competition asi restrict touriba amadi prices manipulate touriba practices Overcharging — MRP amadi agreed price khara tharadaba chajingba Hazardous products — Life amadi safety-da risk oiba products sell touriba
Kaida Toubirakpa Yengba Thoudang Houba Houkhiba Jaga
ভোক্তা অভিযোগসমূহ পণ্য বা সেবার মূল্যের উপর ভিত্তি করে দাখিল করা হয়:
District Consumer Disputes Redressal Forum: দাবীসমূহ ₹1 কোটি পর্যন্ত State Consumer Disputes Redressal Commission: দাবীসমূহ ₹1 কোটি থেকে ₹10 কোটিৰ মাজত National Consumer Disputes Redressal Commission: দাবীসমূহ ₹10 কোটিৰ ওপৰত
Consumer Complaint কিভাবে ফাইল করবেন
Step 1 — Documentation amasung Pukningba: Bill, receipt, invoice, ama khudingmakki proof of purchase Warranty card, service agreement, ama contract Seller amadi service provider nupi nungai correspondence (email, message) Defect amadi deficiency ki photograph ama evidence Company da makhoigi maphamda leiriba written complaint khudingmak
Step 2 — Legal Notice Send Touba: Filing touraga adum matamda ama leitrabadi, opposite party-da written notice send touba adum khanghanbada makhoibu issue asi resolve touba opportunity pirak-i. Sending asi proof ama leplaga thok-u.
Step 3 — অভিযোগ পত্র খসড়া প্রস্তুত করুন: অভিযোগ পত্রত এইগুলি থাকিব লাগিব: আপুনার নাম আৰু ঠিকনা বিপৰীত পক্ষৰ নাম আৰু ঠিকনা ঘটনাৰ বিৱৰণ কালানুক্ৰমিকভাৱে বিচৰা আৰাম বা ক্ষতিপূৰণ সমৰ্থনকাৰী নথিপত্ৰসমূহ
Step 4 — Complaint Submit Touba: Complaint asi submit tourakpa ngammi: Matamda relevant consumer forum-da chatlaga Advocate amagi marakta Online e-Daakhil portal (edaakhil.nic.in) marakta — digital gi maphamda khara leiba ahanba changdammi
Step 5 — Fee Payment: Claim amount gi mapanda nominal filing fees sing prescribe toukhraba adu civil court fees sing damaktamak khara khara oirammi.
E-Commerce অমদা থবমসিং
2019 Act-na e-commerce-gi mamangda khudong chaba leirak-i:
E-commerce platform-singna makhaida laktuna leiba product-singgi maramda khudol touba ngamdaba Product listing-singna achumba amasung thoknaba ngamdaba oirabani Return, refund amasung exchange policy-singna henna phangpham ama oirabani Consumers-singna India makhaida leiriba platform-sing amadi makhoigi maramda complaint file touba ngamdaba
उपलब्ध उपायहरू
ভোক্তা ফোরামসিংগী আদেশ অমদৌগদৌগী ক্ষমতা:
kharaudaba phangba maru mateng pangthokpa paidouri thadokpa phangba maram amadi nungshiba matung-inna compensation fangba service-gi kharaudaba mateng pangthokpa amadi correct toubiba unfair amadi restrictive trade practices-gi thadokpa complainant-da phangba ngamdaba cost paidouri
Laining Singgi Matamda
অভিযোগসমূহ ২ বছরের ভিতরে দাখিল করা উচিত যেদিন থেকে কার্যধারার কারণ উঠিল ভোক্তা ফোরামসমূহ ৩-৫ মাসের ভিতরে মামলাসমূহ নিষ্পত্তি করার লক্ষ্য রাখে যদি কোনো ল্যাব টেস্টিংয়ের প্রয়োজন না হয় আদেশের ৩০ দিনের ভিতরে আপিল দাখিল করা উচিত
New Act-gi Mapungda Mediation
2019 Act-na forum khudingda consumer mediation cells pibire. Aduga laining ama amadi laining ama yaoraba matamda, khunungsi adu mediation-ta thok-hanbire, madu full hearing-dagi henna khudong chaba khudol piba ngammi.
ꯑꯦꯛꯂꯣꯛ ꯑꯃꯁꯤꯡ
সব কিছু নথিভুক্ত করুন — সমস্ত বিল, যোগাযোগ, আৰু প্ৰমাণ সংৰক্ষণ কৰি থাওক তৎপৰ হৈ কাৰ্য্য কৰক — 2 বছৰ সীমা সময় শেষ হোৱাৰ আগলৈ নপৰ্যন্ত অপেক্ষা নকৰিব বিশদভাৱে উল্লেখ কৰক — আপুনি কি উপশম চাহিছে (ফিৰাই দিয়াৰ, পৰিবৰ্তন, ক্ষতিপূৰণ) স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰক মধ্যস্থতাক বিবেচনা কৰক — ই অধিক তৎপৰ আৰু কম শত্রুভাৱাপন্ন হ'ব পাৰে জটিল বিষয়ৰ বাবে পেচাদাৰী সহায় লওক — যেতিয়া গ্ৰাহক মঞ্চসমূহ গ্ৰাহক-বান্ধৱ হিচাপে ডিজাইন কৰা হয়, জটিল কেছসমূহ আইনগত পৰামৰ্শৰ পৰা লাভবান হয়
Khutlai
Consumer Protection Act 2019-na maheiroi khudinggi khunungda khatthaba leiriba khunthoknaba lousinba ama pibigani. Nahakki hakchang amadi hakchangda khangnaba adu khudongchaba oina leirabadi, nahakki khudol amadi matamda matik chingba khudingda leiriba maramda, masibu khudongchaba oina thoknaba phangjaba ngamgani.
Masigi adu siksha amasung khongjangba gi matamda phangba yaoba oina leirabani. Adu khangba changba oina leijaba matamda khongjangba oina leirabani. Law Saral asi AI-powered technology platform ni — law firm amadi legal advisor natte. AI-na thokpa matik adu probabilistic ni amasung phattaba phangba yaoba oina leirabani. Accuracy amadi outcome asi khongjangba oina leirabani. Makhoigi khongjangba changba adu qualified legal professional-na independent oina khangba changba phangba yaoba oina leirabani.